فرهنگ‌نامه‌ی مقاومت اسلامی
فرهنگ‌نامه‌ی آزاد مقاومت اسلامی
با افزودن واژه، در گسترش فرهنگ‌نامه سهیم باشید:
+ واژه


اصطلاحات بالادستی:
# بحرین
# خاورمیانه


کلمات مرتبط:
الوفاق
عیسی قاسم
گلف دیلی نیوز
منامه
زهرا صالح محمد
ساجده فیصل جواد
احمد جابر القطان


نظری دارید در این رابطه؟
-


بحرین






کشور بحرین مجمع الجزایر کوچکی است در نزدیکی سواحل غربی خلیج فارس. که پایتخت آن منامه است. و خاندان آل خلیفه در آن حکومت می‌کنند. جمعیّت این کشور در سال 2010م 1.204.705 نفر شامل 235.105 نفر غیر بومی بوده است.

جغرافیا


مجمع الجزایر و کشوری در جنوب خلیج فارس ، مشتمل بر 33 تا 35 جزیره. میان شبه جزیره قطر1 در مشرق و جنوب ، و خاک عربستان سعودی در مغرب قرار دارد. خلیج‌های کوچک بحرین ، مغرب و جنوب غربی و شَلوا2 جنوب و جنوب شرقی آن را فرا گرفته است. مجمع الجزایر بحرین قسمتی از منطقه ای است که در قدیم به آن بحرین3 ‌می‌گفتند. بحرین4 به خط مستقیم در 195 کیلومتری ایران5 واقع است. پایتخت و بندر مهم آن منامه ، و واحد پولش دینار6 است. مساحت بحرین 691 کیلومتر مربع است که تنها سه جزیره آن 539 کیلومتر مربع را دربر گرفته است. جزیره بزرگِ آن ، بحرین ، که با پنجاه کیلومتر طول و بین سیزده تا 25 کیلومتر عرض ، 85% مساحت کشور را تشکیل ‌می‌دهد ، در جهت شمالی ـ جنوبی قرار دارد.

این جزیره با پل 25 کیلومتری ملک فهد ، از طریق جزیره اُم نَعسان7 به کشور عربستان سعودی متصل است. دماغه راس البَر در جنوب جزیره است. جزایر محرق و سِتْرَه در شمال شرقی بحرین قرار گرفته اند. این جزایر با پل‌هایی به جزیره بحرین متصل‌اند. فاصله جزیره محرق با شهر منامه با راهی که در دریا ساخته شده حدود 2.5 کیلومتر است. جزایر دیگر بحرین عبارت اند از: جَدا در شمال ام نعسان ، آل نَبیه صالح در مشرق بحرین8 و حوار در خلیج شلوا.

اراضی جزیره بحرین در دشت و تپه های کم ارتفاع قرار گرفته است. حاشیه شمال آن9 حاصلخیز است و بیشتر مزارع و باغ‌های جزیره در این قسمت قرار دارد. آب و هوای قسمت مرکزی خشک و زمین‌های آن کویری و پوشیده از گیاهان صحرایی است. زمین‌های قسمت جنوبی10 تا دماغه رأس البر در منتهی الیه جزیره امتداد یافته است. بلندترین نقطه آن در مرکز جزیره ، به نام جبل الدُّخان ، حدود 135 متر از سطح دریای آزاد ارتفاع دارد. جزیره بحرین دارای منابع آب زیرزمینی و چشمه ها و چاههای آرتزین11 است.

آب و هوا


بیشترین بارش بحرین در زمستان است و میانگین سالانه آن به حدود هشتاد میلیمتر ‌می‌رسد. گاهی گرمترین دمای بحرین به حدود 49 درجه ‌می‌رسد که میانگین آن حدود 36 درجه است. میانگین سردترین دمای آن نیز حدود هفده درجه است.

مردم نگاری


در 1350ش / 1971م جمعیت بحرین به حدود 216.078 تن ‌می‌رسید و در 1360ش / 1981م به حدود 350.798 تن افزایش یافت. از این جمعیت تقریباً 238.420 تن12 شهرنشین بودند. همچنین از کل جمعیت ، حدود بیست درصد ایرانی سرشماری شده است. از 85% جمعیت مسلمان بحرین تقریباً 40 تا 45% سنی و حدود 55% تا 60% شیعه اثنی عشری بودند. در 1367ش / 1988م ، بحرین حدود 421.040 تن ، و پایتخت آن ، بندرمنامه ، حدود 121.986 تن جمعیت داشت. جمعیّت این کشور در سال 2010م 1.204.705 نفر شامل 235.105 نفر غیر بومی بوده است.

زبان


زبان رسمی بحرین عربی است و زبان‌های فارسی و انگلیسی هم در آن رواج دارد.

سیاست


بحرین در 1350ش / 1971م به استقلال رسید و به عضویت سازمان ملل متحد درآمد. از 1352ش / 1973م ، طبق قانون اساسی ، دارای مشروطه سلطنتی شد و از لحاظ تقسیمات کشوری به شش ناحیه تقسیم شد که زیر نظر شهرداری اداره می‌شود. امروزه ، خاندان آل خلیفه در بحرین حکومت ‌می‌کنند که از عربهای عُتوبی عربستان و پیرو مذهب تسنن مالکی اند. در طول بیش از سه سده حکومت این خاندان بر بحرین بیش از 30 نا آرامی یا انقلاب در این کشور رخ داده که آخرین آن مربوط به سال 2011 میلادی است.

سیاست‌ها در قبال شیعیان


در دهه‌های گذشته دولت بحرین با کشاندن جمعیت غیر بومی ، غیر شیعی به این کشور در حال تغیر بافت جمعیتی این کشور است. بافت جمعیتی بحرین با واردات اتباع از کشورهای اردن ، فلسطین ، لبنان ، عربستان سعودی و مصر شکل تازه‌ای به خود گرفته است. با این حال هنوز هم شیعیان حداکثر جمعیت این کشور را تشکیل می دهند.

با توجه با اقدامات نژاد پرستانه دولت و پادشاه این کشور در قبال شیعیان و نبود ، دموکراسی ، آزادی بیان و همچنین اصلاحات ضعیف سیاسی در این کشور این روزها شاهد موج عظیمی از اعتراضات مردمی در این کشور هستیم.

سر منشاء این تحولات ، انقلاب دیگر کشورهای خاورمیانه از جمله تونس ، مصر ، اردن ،یمن و لیبی است.

سرکوب

نظامیان بحرین و نظامیانی از کشورهای عربستان و قطر برای کمک به سرکوب مردم این کشور وارد بحرین شده‌اند.

استعفای نمایندگان

درپی سرکوب خشن معترضان شیعه توسط نیروهای نظامی داخلی و خارجی همه نمایندگان شیعه پارلمان بحرین ، وابسته به جمعیت الوفاق ، از سمت خود استعفا کردند.

اقتصاد


اقتصاد بحرین عمدتاً بر پایه فعالیت‌های بازرگانی و خدمات13 و بخش ساختمان14 است. پس از آن بخشهای صنایع و نفت15 و بخش کشاورزی16 قرار دارند. در 1321ق/ 1282ش/ 1903م صید و تجارت مروارید فعالیت اساسی اقتصاد بحرین را تشکیل می‌داد. در آن سال بر اثر کشف نفت بحرین و به بازار آمدنِ مروارید پرورشی ژاپن ، صید مروارید دربحرین روبه کاهش نهاد و در 1339ش/ 1960م متوقف شد.

نفت و گاز

مهمترین معادن بحرین نفت و گاز است. مقدار ذخایر نفت آن محدود است و بیشتر نفت پالایشگاه آن17 از عربستان سعودی با لوله و از طریق دریا وارد ‌می‌شود.

صنایع جدید

بحرین کارخانه ذوب و ساخت ورقه های آلومینیوم18 ، کارخانه تهیه کود شیمیایی و مجتمع پتروشیمی دارد؛ و نیز در دهه هشتاد میلادی19 احداث کارخانه های آهن ، فولاد و تولید گاز آن به پایان رسیده است. همچنین کارگاههای تعمیر کشتی‌های بزرگ اقیانوس پیما دربحرین احداث شده است و در اسکله های آن کشتی‌های پانصدهزار تنی ‌می‌توانند پهلو بگیرند. از صنایع دستی دارای صنایع ظریف و ساخت کشتی‌های کوچک است.

دامداری و زراعت

دامداری و زراعت بحرین محدود است. پرورش اسب و شتر در آنجا رواج دارد. اراضی مزروعی آن به حدود 12.155 هکتار ‌می‌رسد ، و زراعت عمدتاً در حاشیه شمال شرقی آن صورت ‌می‌گیرد. محصولات عمده آن میوه ، انواع سبزی و علوفه است. صیدماهی و میگو در بحرین انجام ‌می‌گیرد و میگوی آن صادر ‌می‌شود.

راه‌های مواصلاتی


آبادی‌های آن با راه‌ها و جاده‌ها به منامه20 می‌پیوندد. حدود 338 کیلومتر راه شوسه در بحرین احداث شده است. فرودگاه بین المللی بحرین در جزیره محرق است.

آثار باستانی


قلعه‌های بحرین21 در سال 2005 به عنوان میراث جهانی یونسکو ثبت شده است. هنری رالینسون در جزیره بحرین کتیبه‌ای به خط میخی کشف کرد که در آن از جزیره ای نام برده شده بود که به آن دیلمون ‌می‌گفتند و به نظر او ، جزیره بحرین همان دیلمون بوده است22. در 1332ش / 1953م ، باستان شناسان دانمارکی قدمت آثار مکشوفه در شمال جزیره بحرین را به عصر حجر رسانده‌اند23 ، و نیز آثاری از عصر آهن در امتداد جاده منامه ـ بودایی در شمال دهکده عالی کشف شده است24. نتایج به دست آمده از کاوش‌های باستان شناسان 1950ـ1970م /1329ـ1349ش در شمال جزیره بحرین در زیر قلعه پرتغالی‌ها آثار تمدنی پنج هزار ساله را نشان ‌می‌دهد. آثار مکشوفه عبارت است از باقیمانده شهری با برج و بارو و آثاری از فرهنگ بربر25 که به عنوان فرهنگ ناحیه دیلمون شناخته شده و در هزاره دوم یا سوم پیش از میلاد از مراکز تجاری سومری‌ها به شمار ‌می‌آمده است26. از آثار دوره اسلامی ، ویرانه‌های مسجدی با مناره‌ای سالم از قرن پنجم27 در آن دیده می‌شود28, Atlas of the Middle East, ed. Moshe Brawer, NewYork 1988, Pages 14-1529.

آموزش عمومی


بحرین دارای دانشگاهی در منامه است. اهل تشیع بحرین حوزه علمی شیعی دارند. علمای شیعه بحرین بیشتر به بحرانی و عالمان سنی آن ، اغلب به بحرینی شهرت دارند.

جزایر


شماری از جزایر بحرین:

  1. منامه
  2. محرق
  3. ام نعسان
  4. ستره
  5. ام الشجر
  6. ام الشجیر
  7. بنی صالح
  8. بکا
  9. حوار
  10. حاله البیض

    1. ^ به فاصله 28 کیلومتر
    2. ^ سَلوا
    3. ^ از بصره تا عمان
    4. ^ جزیره مُحْرَق یا محرک
    5. ^ جنوب غربی جزیره نخیلو
    6. ^ برابر هزار فَلس
    7. ^ در دو کیلومتری شمال غرب جزیره بحرین
    8. ^ در شمال غربی ستره
    9. ^ به عرض حدود پنج کیلومتر
    10. ^ تشکیل یافته از شن وماسه
    11. ^ جوشان
    12. ^ 67.96%
    13. ^ حدود 64.2%
    14. ^ حدود 17.3%
    15. ^ حدود12%
    16. ^ حدود6.5%
    17. ^ در جزیره ستره
    18. ^ آلبا
    19. ^ 1359 ـ 1369ش
    20. ^ پایتخت
    21. ^ بندر و پایتخت باستانی دیلمون‌ها
    22. ^ پ. و. گلوب ، ت. گ. بیبی ، «تمدن فراموش شده خلیج فارس» ، سخن ، دوره 11 ، ش 8 و 9 ، آذر و دی 1339 ش ، ص 897؛ ویلسون ، ص 34
    23. ^ گلوب و بیبی ، ص 887 ، 889
    24. ^ Karen Frifelt, ûBurial mounds near Ali excavated by the Danish expenditioný, in Bahrein through the ages: the archaeology , edited by Shaikha Haya Ali al-Khalifa and Michael Rice, London 1986, Page 126
    25. ^ باربار
    26. ^ Geoffery Bibby, ûThe origins of the Dilmun civilizationý in Bahrein through the ages: the archaeology , edited by Shaikha Haya Ali al-Khalifa and Michael Rice, London 1986, Page 108
    27. ^ یازدهم
    28. ^ Bernard Grard, James Belgrave, Bahrain , Paris [n.d.]; Karta
    29. ^ 



    فیش‌ها

    1. پیشینه بحرین /دایرة المعارف بزرگ اسلامی


    ارتباط با ما | لوگوی ما
    حقوق مطالب اختصاصی محفوظ است.